Karura


Karura (迦楼羅)—Yapon mifologiyasında insan gövdəsinə və quşa bənzər başa malik ilahi məxluqdur.[1]
Bu ad Qaruda sözünün transliterasiyasıdır[1] və Hinduizmdə nəhəng ölçülü quşlar irqini ifadə edir.[2] Yapon buddist ənənəsindəki Karura hindu mifologiyasına əsaslanır. Eyni məxluq hərfi mənası "qızılqanadlı quş" olan konjicho (Skr. suparṇa) adı ilə də tanınır.[1]
Karuranın nəhəng ölçüdə olduğu,[3] od püskürdüyü,[3] əjdahalar və ilanlarla qidalandığı deyilir.[3] Bu xüsusiyyət Qarudanın Naqaların düşməni olması ilə eynidir. Yalnız buddist talismanına sahib olan və ya buddist təlimini qəbul etmiş əjdaha Karuradan zərər görmədən xilas ola bilər. Onun məskəninin Şumisen və ya Meru dağı olduğu deyilir.[3]
Karura buddist təlimini qəbul edərək çevrilmiş və Hacibuşu adlanan qoruyucu dəstəyə qoşulmuş məxluqlardan biridir.[4][5]
Bunun məşhur nümunələrindən biri Naradakı Kofuku-dzi məbədində yerləşən Karura heykəlidir. Bu heykəl Tenpyo erasının 6-cı ili, yəni 734-cü ilə aid edilən Budda abhişekası zamanı təqdim edilmiş səkkiz deva heykəlindən biridir.[4] Bu Karura Tan Çini üslubunda zireh geyinmiş şəkildə təsvir edildiyindən qanadsızdır.
Lakin daha ənənəvi təsvirlərdə Karura insan gövdəsinə və quş başına malik qanadlı varlıq kimi göstərilir. Buna Bətndəki aləm mandalasının Vajra zalı bölməsində, eləcə də digər ikonografik kitab və tumarlarda rast gəlinir.[1]
İncəsənətdə
[redaktə | vikimətni redaktə et]
Karura (Qaruda) maskası qədim yapon saray rəqsi sənəti olan Gigaku tamaşalarında ifaçıların taxdığı ənənəvi obraz maskalarından biridir.[1][3]
Alovlu nimbus və ya "Karura alovu" adı ilə tanınır.[1] Adətən heykəlinin arxasında təsvir olunur.
Həmçinin Karuranın tengu[3] və ya Karasu-tengu təsvirlərinin ilkin nümunəsi olduğu deyilir.[1]
Populyar mədəniyyətdə
[redaktə | vikimətni redaktə et]Pokemon seriyasındakı Magbi, Magmar və Magmortardan ibarət təkamül xəttinin Karuradan ilhamlandığı ehtimal edilir.
Mavi ekzorsist animesində Karura Myōō Dharaninin xidmətində olan güclü od iblisidir.[6]
Həmçinin bax
[redaktə | vikimətni redaktə et]İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 3 4 5 6 7 Shinchosha. 新潮世界美術事典 [Shincho Encyclopedia of World Art]. Shinchosha. 1985. ISBN 4-10-730206-7.
- ↑ Chaudhuri, Saroj Kumar. Hindu Gods and Goddesses in Japan. səh. 151.
- 1 2 3 4 5 6 Shinmura, Izuru. 広辞苑 [Kōjien]. Iwanami. 1976.. Japanese dictionary, 2nd revised edition
- 1 2 Murano, Takao. 興福寺国宝展 [Kōfukuji kokuhō ten] (exhibit catalog). Tetsurô Kôno (trans.). Art Research Foundation. 1997. Item #3-2, p.vii (English caption); 32-33 (photo); p.189 (text by Kaneko Tomoaki(金子智明).
- ↑ Çoxdilli Shinchosha, 1985 lüğətində bu söz üçün ingilis və ya digər dildə qarşılıq verilmir.
- ↑ Kazue, Kato. Blue Exorcist Vol. 7 (Japanese). VIZ Media LLC. 2012. ISBN 978-1421542621.