Louaneg
| Louaneg | ||
|---|---|---|
 Bourk Louaneg gwelet eus Perroz | ||
.svg) | ||
| Anv gallek (ofisiel) | Louannec | |
| Bro istorel |  Treger | |
| Melestradurezh | ||
| Departamant | AodoĆ¹-an-Arvor | |
| Arondisamant | Lannuon | |
| Kanton | Perroz-Gireg | |
| Kod kumun | 22134 | |
| Kod post | 22700 | |
| Maer Amzer gefridi |
Gervais Ćgault 2014-2026 | |
| Etrekumuniezh | Lannuon-Treger Kumuniezh | |
| Bro velestradurel | Bro Treger ha GoueloĆ¹ | |
| Lec'hienn Web | (fr)Ti-kĆŖr | |
| PoblaƱsouriezh | ||
| PoblaƱs | 3Ā 019 ann. (2023)[1] | |
| Stankter | 217 ann./kmĀ² | |
| Douaroniezh | ||
| DaveennoĆ¹ lec'hiaƱ |
||
| UhelderioĆ¹ | kreiz-kĆŖrĀ : 90 m bihanaƱ 0 m ā brasaƱ 108 m | |
| Gorread | 13,91 kmĀ² | |
|
||
kemmaƱĀ  | ||
Louaneg a zo ur gumun eus Breizh e departamant AodoĆ¹-an-Arvor, stok ouzh Perroz-Gireg, e Treger. E-kichen ar mor emaƱ, e-tal bae Perroz. Plaen eo an dachenn dre-vras.
Douaroniezh
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- War aod Mor Breizh emĆ£n Louaneg, e Bro-Dreger, etre Perroz ha Trelevern.
Anv
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- Bernard Tanguy Ė Loguanoc, 1160; Lohanec, Lohannec, 1330; Loanec, c. 1330; Louhannec, 1399; Louanec, fin XIVvet
- Erwan Vallerie Ė Loguanoc, XIIIvet; Lohanec, Lohenec, Lohannec, Lohane, Lohaneuc, Louanec, Loanec, 1330; Louennec, Louvanec, Louuanec, 1371; Louvannec, Lovanec, 1371; Louanec, 1395; Louannec, 1516; Louanec, 1592, 1630; Lohanech, 1636, 1709;
Gerdarzh Marteze diwar un anv den Louan; met chom a ra diasur.
ArdamezioĆ¹
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn] |
Rannet Ė ouzh 1 sourinet etre aour ha gul[2], e vanal ed en argant balirantĀ ; ouzh 2 en glazur e gebrenn en aour heuliet ouzh kab gant ur skravig en sabel hag ouzh beg gant teir bezantenn en argant war o ginĀ ; e gab en argant karget gant pemp brizhenn erminig.
|
Istor
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]Louaneg a zo ur gumun labourerien-douar.
Kozh eo ar bourk. Kroget he deus ar vuhez eno e maread amzer nevez ar maen. Kavet zo bet restajoĆ¹ ul lec'h d'ober holen, roudoĆ¹ eus ar C'halianed. Er bloavezhioĆ¹ 500 e oa bet savet ur c'hreƱvlec'h gant aotrou Koadgwezheneg war an dosenn. En XIIvet kantved e oa bet savet an iliz kentaƱ gant Sant Erwan, person eno eus 1292 betek e varv e 1303. Dindan aotrouniezh Barac'h abaoe an Xvet kantved e tremen dindan daouarn an tiegezh Tournemine hag hini Philippe, gant ar GozhkĆŖr eus Plounevez-Moedeg hag evit echuiƱ gant ar Peltour eus Rozambaou e 1688. Gant an Dispac'h e teu Louaneg da vezaƱ ur gumun e 1790. En amzer a-vremaƱ emaƱ ar gumun war ziorren, ur gumun hag a brofit eus an touristerezh e Perroz hag eus kĆŖr Lannuon evit al labour. Adalek 1885 en doa ar skrivagner brudet Ernest Renan un eil ti eno, betek e varv en 1892.
- Mervel a reas 69 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 4,44% ag ar boblaƱs hervez an niveradeg bet graet e 1911[3]; lazhet e voe unan anezhe, ur soudard eus ar 1aƱ Rujumant Troadegiezh Trevadennel, e Rossignol e Belgiadāan 22 a viz Eost 1914[4].
- Mervel a reas unnek den ag ar gumun abalamour d'ar brezel[5]; lazhet e voe tri rezistant er gumun en un emgann ouzh an Alamaned d'an 9 a viz Even 1944[6].
BrezelioĆ¹ didrevadennaƱ
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]MonumantoĆ¹ ha traoĆ¹ heverk
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]
An daol-vaen.
- Taol-vaen Barac'h.
Tour-tan Nantouar gwelet eus an aod
Iliz Sant Erwan.
Maner Barac'h.
Banniel Sant Erwan en iliz.
Iliz. Sant Erwan, etre an hini pinvidik hag an hini paour.
- Ur maen eus oadvezh an houarn, a vez graet ābez Arzhurā anezhaƱ, staliet bremaƱ en iliz, a zo un enskrivadur latin ha henvrezhonek warnaƱ (moarvat eus ar VIvet pe ar VIIvet kantved): Disideri fili Bodognous[8].
E Louaneg ez eus un iliz kozh, tour-tan Nantouar hag ar bourk kozh.
- Iliz katolik Sant Erwan, adsavet etre 1896 ha 1898.
- Maner Barac'h (XVvet-XVIIvet); bet enrollet an 22 Meurzh 1930.
- Maner ar Gosker (XVvet -XVIIIvet); ul lodenn bet enrollet ar 5 Here 1964.
- Maner Kermabon, aet da feurm.
- Maner Kernu, aet da feurm.
- Traezhenn Nantouar.
- Monumant ar re varv er vered e-tal an iliz katolik, lucāhskeudennoĆ¹[9],[10].
- PlakennoĆ¹ ar re varv (1914-1918, 1939-1945 ha Brezel Indez-Sina) en iliz katolik, lucāhskeudenn[11].
- Monumant ar Rezistanted marvet e 1944, lucāhskeudennoĆ¹[12].
Emdroadur ar boblaƱs abaoe 1962
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]Niver a annezidi
Melestradurezh
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]Tud
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- Erwan Helouri (Sant Erwan) zo bet person eno.
- Ernest Renan, skrivagner ganet e Landreger.
- Jean Psichari, lizheregour (mab-kaer Ernest Renan); (Odessa, 1854 / Pariz, 1929).
- Loeiz ar Floc'h, beleg katolik breizhat, barzh, prederour hag embanner, anavezet dindan e anv-pluenn Maodez Glanndour, aet da anaon d'ar 25 a viz Du 1986 e Louaneg.
- Madalen Saint Gal de Pons (1907-1994), barzhez Benead, skrivagnerez, ha gouarnourez Maodez Glanndour.
- Parrez orin Edouarzh Ollivro, maer Gwengamp, kannad, hag oberour PikoĆ¹, mab e dad.
- StƩphanie Stoll, prezidantez Diwan.
Ardamezeg ar familhoĆ¹
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]
|
de Barac'h,
aotrounez al lec'h se e Louaneg |
|
 |
de Barac'h,
aotrounez al lec'h ha Portzven |
[PPC] |
.jpg)
Brezhoneg
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- Betek penn kentaƱ ar bloavezhioĆ¹ 2010 e oa ur strollad c'hoariva e brezhoneg gant al LouanigoĆ¹Ā ; ganto vefe bet c'hoariet sketchoĆ¹ Maria Prat.
- Ur skol Diwan a zo e Louaneg abaoe 2006.
- E distro-skol 2025 e oa 36 skoliad enskrivet er skol Diwan (18,3Ā % eus skolidi ar gumun evit ar pezh a sell ouzh ar c'hentaƱ derez)[13].
- E 2013 eo bet krouet ur gevredigezh kentelioĆ¹ evit an dud deuet, Skol al louarn.
- TestenioĆ¹ annezidi Louaneg da geƱver a brezhoneg a zo da lenn (e galleg) war (fr)lec'hienn Jean-Paul Simon.
Sport
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]Er bloaz 2002 e oa bet kendeuzet skipailh mell-droad Louaneg gant hini Perroz, ha savet Unvaniezh Sportel Perroz-Louaneg. Ur c'hleub Marc'h-houarn Treuz Bro (MTB) zo ivez, ur skol vag dre lien, ur c'hleub badminton, mell-dorn, tennis, jiminas, yoga ha karate.
LiammoĆ¹ diavaez
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]
- (fr)Lec'hienn ar gumun
- (br)Louaneg war lec'hienn Geobreizh
- (fr)L'histoire d'un village, lec'hienn Jean-Paul Simon.
Levrlennadur
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- (fr)HervĆ© AbalainĀ : Les noms de lieux bretons. Les Universels Gisserot. 2000
- (fr)Pierre BarbierĀ : Le TrĆ©gor historique et monumental. Les Presses bretonnes. Saint-Brieuc. 1960
- (fr)RenĆ© CouffonĀ : Recherches sur les Ć©glises primitives. SociĆ©tĆ© d'Emulation des CĆ“tes-du-Nord. Bulletins & MĆ©moires. Tome LXXV. 1945-1946
- (fr)RĆ©gis de Saint-JouanĀ : Dictionnaire des communes. DĆ©partement des CĆ“tes-d'Armor. ElĆ©ments d'histoire et d'archĆ©ologie. Conseil GĆ©nĆ©ral des CĆ“tes d'Armor. Saint-Brieuc. 1990
- (fr)Michel Froger & Michel PressensĆ©Ā : Armorial des communes des CĆ“tes-d'Armor & Ille-et-Vilaine. 2008
- (fr)Jean-Yves Le MoingĀ : Noms de lieux de Bretagne. Christine Bonneton Editeur. 2007
- (fr)Pol Potier de CourcyĀ : Nobiliaire et armorial de Bretagne. Adembannadur Editions des RĆ©gionalismes. CressĆ©. 2011/2014
- (br)Erwan VallerieĀ : DiazezoĆ¹ studi istorel an anvioĆ¹-parrez. Corpus. An Here. 1995
NotennoĆ¹ ha daveoĆ¹
[kemmaƱ | kemmaƱ ar vammenn]- ā RoadennoĆ¹ ofisiel e lec'hienn an EBSSA
- ā Hervez Froger ha PresensĆ© Ė en argant ha gul.
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Fichenn hiniennel - Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (en)The Inscriptions of Early Medieval Brittany, Celtic Studies Publications, 2000.
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (fr)Memorial Genweb
- ā (br)Distro-skol ar cāhelenn divyezhek
