Edukira joan

Alissas

Wikipedia, Entziklopedia askea
Alissas
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Ardèche
Izen ofizialaAlissas
Posta kodea07210
Geografia
Koordenatuak44°42′46″N 4°37′50″E / 44.7128°N 4.6306°E / 44.7128; 4.6306
Mapa
Azalera12,43 km²
Altitudea196 m, 789 m eta 393 m
MugakideakChomérac, Coux, Freyssenet, Privas eta Rochessauve
Demografia
Biztanleria1.519 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 737 (%49,6) (%50,4) 749 alt_right
Dentsitatea122 bizt/km²
alissas.fr

Alissas Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.519 biztanle zituen 12,43 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chomérac, Coux, Freyssenet, Privas eta Rochessauve.

Mapa
Alissas eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
AlissasAlissas
Població amb 2666 habitants (2000)Chomérac (2,6 km)
Població amb 1599 habitants (2000)Coux (2,6 km)
Població amb 8646 habitants (2000)Privas (3,5 km)
Població amb 378 habitants (2000)Rochessauve (3,6 km)
Població amb 1107 habitants (2000)Flaviac (5,2 km)
Població amb 263 habitants (2000)Saint-Bauzile (5,3 km)
Població amb 563 habitants (2000)Lyas (5,7 km)
Població amb 1549 habitants (2000)Veyras (5,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klimaren eta klima mediterraneoren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2d zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da, 3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1080 mm-koa da, urtarrilean 7 euri-egun eta uztailean 4,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Chomérac udalerrian dago, 2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1104,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,3 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20 °C-koa da, 1971ko urtarrilaren 4an lortua[oh 1][5].

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea40060080010001200140016001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 749 gizon, 737 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.68
0.67
 
90-94
 
0.00
0.67
 
85-89
 
1.49
2.14
 
80-84
 
0.68
2.80
 
75-79
 
3.66
4.14
 
70-74
 
3.53
6.94
 
65-69
 
5.70
4.27
 
60-64
 
5.02
9.75
 
55-59
 
9.36
6.28
 
50-54
 
9.23
8.14
 
45-49
 
10.99
10.68
 
40-44
 
7.60
5.34
 
35-39
 
5.97
4.81
 
30-34
 
5.43
2.14
 
25-29
 
1.49
3.47
 
20-24
 
5.56
4.01
 
15-19
 
6.92
9.88
 
10-14
 
8.68
9.21
 
5-9
 
5.97
4.67
 
0-4
 
2.04
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Alissas udalerrian 1.519 biztanle zeuden eta 649 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,34 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 32,8). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,0 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.519biztanle
649elkarbizitza-unitate
2,34lagun elkarbizitza-unitateko
456familia
Udalerria
% 32
% 33
% 28
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 456 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (213). Guraso bakarreko 37 familietatik 32etan ama zen guraso bakarra. 228 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 100k seme-alaba bakarra zuten etxean, 90k bi, eta 38k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 207 bikoteetatik 34tan (% 16,4) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

213
207
37
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean228
Seme-alaba bat100
Bi seme-alaba90
Hiru seme-alaba24
Lau edo gehiago14

15 urte edo gehiago zituzten 1.231 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 3,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 51,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 81,1).[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 12
40-54% 11
55-64% 19
65-79% 19
80 +% 51
Bikotean bizi da
15-24% 8
25-39% 74
40-54% 81
55-64% 77
65-79% 76
80 +% 44

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 21,0 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,9 izatezko bikotean eta % 9,1 PACS bidez lotuta). % 20,4 ezkongabeak ziren, % 4,5 alargunak eta % 5,9 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 48,2
Ezkongabea% 20,4
Izatezko bikotean% 11,9
PACS bidez lotuta% 9,1
Dibortziatuta% 5,9
Alarguna% 4,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: enplegatuak (% 26,3), erretiratuak (% 25,6), erdi-mailako lanbideak (% 14,5), goi-mailako langileak (% 11,6). Talde nagusia (enplegatuak, % 26,3) Ardèche departamenduko batez bestekoaren (% 14,7) gainetik dago. 15 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,3).[9]

Udalerria
% 12
% 14
% 26
% 10
% 26
Ardèche
% 15
% 15
% 15
% 37
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 721 etxebizitza zeuden. Horietatik 651 egoitza nagusi ziren, 30 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 40 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (668), eta apartamentuak gutxi ziren (53). Egoitza nagusietatik 508 beren jabearen bizilekuak ziren, 136 alokairuan zeuden, 42 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 8 doan lagata.[10]

721etxebizitza
651egoitza nagusi
668etxe
53apartamentu

Etxebizitza multzoa

651
Egoitza nagusia (651)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (30)Hutsik (40)

Etxe mota

668
Etxea (668)Apartamentua (53)

Jabetza egoera

508
136
Jabeak (508)Alokairuan (136)HLM (42)Doan lagata (8)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1991-2005 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (183).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik102
1919-194530
1946-197023
1971-1990134
1991-2005183
2006-2020179

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (366). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (273 etxebizitzatan). 540 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 246 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 377tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela19
3 gela68
4 gela197
5 gela edo gehiago366

Berogailu mota

158
273
186
Gas sarea (10)Fuel-olioa (158)Elektrizitatea (273)Gas botila (25)Bestelakoak (186)

Aparkalekua eta ibilgailuak

540aparkalekua
246ibilgailu 1
377ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 969 biztanleetatik 786 aktibo ziren (% 81,1), horietako 729 lanean (% 75,2) eta 58 langabezian (aktiboen % 7,4).

96915-64 urteko biztanle
% 81,1aktibo
% 75,2lanean
% 7,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 42,4
25-54 urte% 95,2
55-64 urte% 70,2
Gizonak% 82,9
Emakumeak% 79,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 3,5
BEPC, brebeta% 5,4
CAP-BEP% 10,6
Batxilergoa% 8,2
Goi-mailako +2% 3,0
Goi-mailako +3/4% 5,9
Goi-mailako +5% 6,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

182 ez-aktibotik 77 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 42,3), 59 erretiraturik zeuden (% 32,4) eta 46 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,3).

Ez-aktiboak

% 42
% 32
% 25
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 15
% 24
% 37
% 16
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 379 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 729 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

379enplegu udalerrian
% 77,8soldatapeko
% 22,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.770 eurokoa zen.

27.770 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.820 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 47 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 16 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 4 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 1 tintoreria.[12]

2009an zeuden 7 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 kirol-denda zen eta 1 lurrin-denda zen.[13]

2000. urtean Alissas udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 355 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1971ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Chomérac Sa_rce », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Alissas&oldid=11315307"(e)tik eskuratuta