Edukira joan

Herry

Wikipedia, Entziklopedia askea

{{Frantziako udalerri infotaula INSEE | izena= Herry | armarria= | irudia = | irudiaren testua = | ofiziala = Herry | kokapena = kokapenmapa | dn = 47.215893 | de = 2.954319 | kantonamendua = Sancergues | INSEE = 18110 | postakodea = 18140 | dirigent_tipus1 = Batlle | alkatea = Dominique [[montalivet | azalera = 50 | web = }} Herry Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. Azken erroldaren arabera 958 biztanle zituen 49,9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Chapelle-Montlinard, Couargues, Feux, Saint-Bouize, Saint-Martin-des-Champs, Sancergues, Mesves-sur-Loire eta Pouilly-sur-Loire.

Mapa
Herry eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
HerryHerry
Població amb 156 habitants (2000)Bulcy (6,4 km)
Població amb 343 habitants (2000)Feux (7,5 km)
Població amb 698 habitants (2000)Sancergues (7,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Massif Centraleko erdialdea eta ipar-hegal aurrekoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: aire lehorra udan, eguzkialdi ona)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,7 °C-koa da, 4,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 737 mm-koa da, urtarrilean 11,7 euri-egun eta uztailean 7,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Farges-en-Septaine udalerrian dago, 28 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 756,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,9 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -21 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 9an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,5 °C) eta hotzena urtarrila (4,0 °C). Urteko prezipitazioa 766 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (76 mm) eta lehorrena martxoa (55 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (10,6 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2003, 2011, 2020, 2022 eta 2023. Urterik beroena 2023 izan zen (12,9 °C) eta hotzena 1963 (9,6 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Herry)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.0 4.5 7.9 10.8 14.7 18.4 20.5 20.1 15.8 11.9 7.3 4.6 11.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 66 55 55 63 70 56 60 61 58 72 75 76 766
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,4+1,5+1,3+1,5+1,7+1,5+1,8+0,3+0,6+1,1+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (10,6 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea9001200150018002100240027001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 495 gizon, 456 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
1.10
4.04
 
85-89
 
1.10
5.05
 
80-84
 
6.58
4.04
 
75-79
 
5.48
10.10
 
70-74
 
7.68
7.07
 
65-69
 
15.57
9.09
 
60-64
 
10.96
5.05
 
55-59
 
7.68
9.09
 
50-54
 
4.39
7.07
 
45-49
 
2.19
5.05
 
40-44
 
4.39
3.03
 
35-39
 
9.87
5.05
 
30-34
 
3.29
6.06
 
25-29
 
3.29
0.00
 
20-24
 
0.00
5.05
 
15-19
 
5.48
10.10
 
10-14
 
6.58
3.03
 
5-9
 
1.10
2.02
 
0-4
 
3.29
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Herry udalerrian 958 biztanle zeuden eta 485 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,98 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 41,9), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

958biztanle
485elkarbizitza-unitate
1,98lagun elkarbizitza-unitateko
282familia
Udalerria
% 21
% 34
% 42
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 282 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (167). Guraso bakarreko 15 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 187 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 35k seme-alaba bakarra zuten etxean, 40k bi, eta 20k hiru edo gehiago.[10]

167
100
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean187
Seme-alaba bat35
Bi seme-alaba40
Hiru seme-alaba20
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 815 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 3,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 57,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,2).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 14
40-54% 17
55-64% 29
65-79% 30
80 +% 57
Bikotean bizi da
15-24% 28
25-39% 70
40-54% 74
55-64% 66
65-79% 69
80 +% 35

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,1 izatezko bikotean eta % 4,5 PACS bidez lotuta). % 20,1 ezkongabeak ziren, % 8,5 alargunak eta % 7,1 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 47,6
Ezkongabea% 20,1
Izatezko bikotean% 12,1
Alarguna% 8,5
Dibortziatuta% 7,1
PACS bidez lotuta% 4,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 47,0), eskulangileak (% 14,6), enplegatuak (% 12,6), erdi-mailako lanbideak (% 11,3). Talde nagusia (erretiratuak, % 47,0) Cher departamenduko batez bestekoaren (% 37,5) gainetik dago. 25 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 5,2).[10]

Udalerria
% 11
% 13
% 15
% 47
Cher
% 14
% 15
% 15
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 771 etxebizitza zeuden. Horietatik 483 egoitza nagusi ziren, 186 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 102 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (711), eta apartamentuak gutxi ziren (58). Egoitza nagusietatik 371 beren jabearen bizilekuak ziren, 100 alokairuan zeuden, 16 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 11 doan lagata.[11]

771etxebizitza
483egoitza nagusi
711etxe
58apartamentu

Etxebizitza multzoa

483
186
102
Egoitza nagusia (483)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (186)Hutsik (102)

Etxe mota

711
Etxea (711)Apartamentua (58)

Jabetza egoera

371
100
Jabeak (371)Alokairuan (100)HLM (16)Doan lagata (11)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (194).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik194
1919-194573
1946-197060
1971-199092
1991-200526
2006-202036

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (215). 169 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 322 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 214 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 227tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela5
2 gela36
3 gela104
4 gela122
5 gela edo gehiago215

Berogailu mota

93
150
39
169
Gas sarea (31)Fuel-olioa (93)Elektrizitatea (150)Gas botila (39)Bestelakoak (169)

Aparkalekua eta ibilgailuak

322aparkalekua
214ibilgailu 1
227ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 526 biztanleetatik 403 aktibo ziren (% 76,6), horietako 354 lanean (% 67,3) eta 49 langabezian (aktiboen % 12,2).

52615-64 urteko biztanle
% 76,6aktibo
% 67,3lanean
% 12,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 60,0
25-54 urte% 94,2
55-64 urte% 56,1
Gizonak% 83,3
Emakumeak% 70,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 28,9
BEPC, brebeta% 10,0
CAP-BEP% 9,0
Batxilergoa% 9,6
Goi-mailako +2% 15,4
Goi-mailako +3/4% 10,4
Goi-mailako +5% 14,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

123 ez-aktibotik 21 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 17,1), 56 erretiraturik zeuden (% 45,5) eta 46 bestelako ez-aktibo ziren (% 37,4).

Ez-aktiboak

% 17
% 46
% 37
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 8
% 8
% 21
% 30
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 92 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 354 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

92enplegu udalerrian
% 52,2soldatapeko
% 47,8ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.340 eurokoa zen.

23.340 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.730 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 35 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 1 zurgina, 3 iturginak, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.[13]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 arropa denda zen.[14]

2000. urtean Herry udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden, 3.021 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1923ko uztailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Avord », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Herry&oldid=11336263"(e)tik eskuratuta