Hèches

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 260 gizon, 325 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Hèches
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Okzitania
Departamendua	Pirinio Garaiak
Barruti	Banhèras de Bigòrra barrutia
Kantonamendu	canton of Barthe-de-Neste
Izen ofiziala	Hèches
Posta kodea	65250
Geografia
Koordenatuak	43°00′59″N 0°22′20″E / 43.0164°N 0.3722°E
Azalera	35,44 km²
Altitudea	610 m, 564 m, 1.903 m eta 917 m
Mugakideak	Labastide, Bazus-Neste, Bize, Esparros, Gazave, Lortet, Mazouau, Nistos, Sarrancolin eta Beyrède-Jumet-Camous
Demografia
Biztanleria	577 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	16 bizt/km²

Hèches (okzitanieraz, Hèishas, eta frantsesez eta ofizialki: Hèches) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 577 biztanle zituen 35,4 km²-ko azaleran.

Herri hauek osatzen dute: Hèches, Héchettes, Léchan, Larrieu, Las Sosses eta Rebouc.

Mendiko klimaren eragina du, Neste ibaiak, Neste urbidea, Bouchidet errekak eta beste erreka txiki batzuek drainatzen dute. Herriak natura ondare nabarmena du: Natura 2000 gune bat ("Garona, Ariège, Hers, Salat, Pique eta Neste") eta interes ekologiko, faunistiko eta floristikokoa duten beste hamar natur gune ditu.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Labastide, Bazus-Neste, Bize, Esparros, Gazave, Lortet, Mazouau, Nistos, Sarrancolin eta Beyrède-Jumet-Camous.

Mapa — Hèches eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Hèches

Bazus-Neste (1,9 km)

Labastide (2,4 km)

Lortet (2,7 km)

Mazouau (2,8 km)

Saint-Arroman (3,8 km)

Gazave (4,2 km)

Esparros (4,7 km)

Izaux (4,8 km)

Sarrancolin (5,8 km)

Avezac-Prat-Lahitte (6,0 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du^[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe^[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio zentraletako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1200 mm artekoa)^[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago^[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,9 °C-koa da, 14,2 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1128 mm-koa da, urtarrilean 1,1 euri-egun eta uztailean 0,8 egun izanik^[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Lomné udalerrian dago, 6,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1247,7 mm-koa delarik^[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,7 °C-koa da, 2026ko uztailaren 29an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -13,4 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua^{[oh 1]}^[5].

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[6]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	2	6	6	1	0	0	3	−1	3	−4	−1	0	−4	−1	−3	−6	−2	0
Jaiotzak	5	8	8	4	3	4	4	5	7	4	6	5	5	5	3	3	6	1
Heriotzak	3	2	2	3	3	4	1	6	4	8	7	5	9	6	6	9	8	1

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Hèches udalerrian 577 biztanle zeuden eta 291 elkarbizitza unitate^{[oh 2]}, hau da, 1,98 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 39,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).^[9]

577biztanle

291elkarbizitza-unitate

1,98lagun elkarbizitza-unitateko

176familia

Udalerria

% 21

% 29

% 10

% 40

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 176 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (85). Guraso bakarreko 30 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 90 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 45k seme-alaba bakarra zuten etxean, 30k bi, eta 10k hiru edo gehiago.^[9]

85

60

30

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean90

Seme-alaba bat45

Bi seme-alaba30

Hiru seme-alaba10

Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 37,8), erdi-mailako lanbideak (% 13,7), enplegatuak (% 13,7), eskulangileak (% 12,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 37,8) Pirinio Garaiak departamenduko batez bestekoaren (% 37,6) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,7).^[9]

Udalerria

% 9

% 14

% 12

% 38

Pirinio Garaiak

% 13

% 17

% 12

% 38

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	60	% 20,6
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	85	% 29,2
Guraso bakarrekoak	30	% 10,3
Kide bakarrekoak	115	% 39,5
Bestelakoak	0	% 0,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	85	% 48,3
Seme-alabadun bikoteak	60	% 34,1
Guraso bakarrekoak	30	% 17,0
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	90	% 51,1
Seme-alaba bat	45	% 25,6
Bi seme-alaba	30	% 17,0
Hiru seme-alaba	10	% 5,7
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	196	% 40,7
Izatezko bikotean	70	% 14,5
PACS bidez lotuta	34	% 7,1
Ezkongabea	105	% 21,8
Alarguna	31	% 6,4
Dibortziatuta	46	% 9,5
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	5	% 1,7
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	25	% 8,6
Goi-mailako langileak	20	% 6,9
Erdi-mailako lanbideak	40	% 13,7
Enplegatuak	40	% 13,7
Eskulangileak	35	% 12,0
Erretiratuak	110	% 37,8
Bestelakoak	15	% 5,2
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 592 etxebizitza zeuden. Horietatik 291 egoitza nagusi ziren, 285 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 16 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (478), eta apartamentuak gutxi ziren (51). Egoitza nagusietatik 220 beren jabearen bizilekuak ziren, 63 alokairuan zeuden, 1 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 8 doan lagata.^[10]

592etxebizitza

291egoitza nagusi

478etxe

51apartamentu

Etxebizitza multzoa

291

285

Egoitza nagusia (291)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (285)Hutsik (16)

Etxe mota

478

51

Etxea (478)Apartamentua (51)

Jabetza egoera

220

63

Jabeak (220)Alokairuan (63)HLM (1)Doan lagata (8)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (89).^[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik89

1919-194528

1946-197052

1971-199044

1991-200530

2006-202041

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (146). 139 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 198 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 133 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 139tan bi edo gehiago.^[10]

Gela kopurua

1 gela2

2 gela10

3 gela53

4 gela80

5 gela edo gehiago146

Berogailu mota

47

82

139

Gas sarea (4)Fuel-olioa (47)Elektrizitatea (82)Gas botila (19)Bestelakoak (139)

Aparkalekua eta ibilgailuak

198aparkalekua

133ibilgailu 1

139ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	291	% 49,2
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	285	% 48,1
Hutsik	16	% 2,7
Etxe mota
Etxeak	478	% 80,7
Apartamentuak	51	% 8,6
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	2	% 0,7
2 gela	10	% 3,4
3 gela	53	% 18,2
4 gela	80	% 27,5
5 gela edo gehiago	146	% 50,2
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	89	% 30,6
1919-1945	28	% 9,6
1946-1970	52	% 17,9
1971-1990	44	% 15,1
1991-2005	30	% 10,3
2006-2020	41	% 14,1
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	220	% 75,6
Alokairuan	63	% 21,6
HLM	1	% 0,3
Doan lagata	8	% 2,7
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	4	% 1,4
Fuel-olioa	47	% 16,2
Elektrizitatea	82	% 28,2
Gas botila	19	% 6,5
Bestelakoak	139	% 47,8
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	198	% 68,0
Ibilgailu bat	133	% 45,7
Bi ibilgailu edo gehiago	139	% 47,8
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 307 biztanleetatik 246 aktibo ziren (% 80,1), horietako 227 lanean (% 73,9) eta 19 langabezian (aktiboen % 7,7).

30715-64 urteko biztanle

% 80,1aktibo

% 73,9lanean

% 7,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 63,4

25-54 urte% 92,7

55-64 urte% 56,8

Gizonak% 86,4

Emakumeak% 74,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 18,2

BEPC, brebeta% 0,0

CAP-BEP% 8,6

Batxilergoa% 5,7

Goi-mailako +2% 11,6

Goi-mailako +3/4% 6,9

Goi-mailako +5% 4,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

61 ez-aktibotik 14 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 23,0), 17 erretiraturik zeuden (% 27,9) eta 30 bestelako ez-aktibo ziren (% 49,2).

Ez-aktiboak

% 23

% 28

% 49

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria^{[oh 3]}

% 9

% 11

% 27

% 34

% 16

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 59 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 227 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.^{[oh 4]}

59enplegu udalerrian

% 55,9soldatapeko

% 44,1ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.270 eurokoa zen.

23.270 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.320 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 24,0

18-29 urte% 20,2

30-39 urte% 17,3

40-49 urte% 17,1

50-64 urte% 14,7

65-74 urte% 11,6

75 urte eta gehiago% 11,9

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 8,9

Errentariak% 32,6

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 60,6

Pentsio/erretiroak% 36,4

Ondarea, bestelakoak% 10,6

Gizarte-prestazioak% 5,7

Zuzeneko zergak−% 13,3

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 52,8, ez-soldatapekoen errenta % 5,4, langabezia-sariak % 2,4.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 43 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 8 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 7 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 2 argiketariak eta 2 jatetxeak.^[12]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m² baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 kirol-denda zen.^[13]

2000. urtean Hèches udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 192 hektarea erabiltzen.^[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

↑ Estazioko erregistroak 2007ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..
↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Lomne_sapc », fiche climatologique. .
↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

(Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
(Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
(Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

Datuak: Q1327683
Multimedia: Hèches / Q1327683

[6] Estazioko erregistroak 2007ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.

[10] INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.

[13] Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.

[14] Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

[Joly-1] 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:10.4000/cybergeo.23155..

[Dubreuil2022-2] (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..

[MFTipologia-3] (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .

[RE2020-4] (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.

[FICHECLIM65278001-5] 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Lomne_sapc », fiche climatologique. .

[7] Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999

[8] «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).

[9] (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).

[menages-11] 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[etxebizitzak-12] 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

[15] Créations et stock d'établissements par commune en 2009

[16] Nombre d'équipements des services aux particuliers

[17] Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

[18] Exploitations agricoles

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[oh 1]

[6]

[7]

[8]

[oh 2]

[9]

[10]

[oh 3]

[oh 4]

[11]

[12]

[13]

[14]