Edukira joan

Lanobre

Lanobre
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
DepartamenduaCantal
Izen ofizialaLanobre
Posta kodea15270
Geografia
Koordenatuak45°26′19″N 2°32′04″E / 45.4386°N 2.5344°E / 45.4386; 2.5344
Mapa
Azalera40,99 km²
Altitudea430 m, 896 m eta 681 m
MugakideakBeaulieu, Champs-sur-Tarentaine-Marchal, Bort-les-Orgues, Cros, Trémouille-Saint-Loup eta Sarroux - Saint Julien
Demografia
Biztanleria1.351 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 700 (%52) (%48) 645 alt_right
Dentsitatea33 bizt/km²
lanobre.fr

Lanobre (frantsesez eta ofizialki: Lanobre) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Cantal departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.351 biztanle zituen 41 km²-ko azaleran.

Toki interesgarriak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Beaulieu, Champs-sur-Tarentaine-Marchal, Bort-les-Orgues, Cros, Trémouille-Saint-Loup eta Sarroux - Saint Julien.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LanobreLanobre
Població amb 116 habitants (2000)Beaulieu (2,9 km)
Població amb 76 habitants (2000)Labessette (5,9 km)
Població amb 185 habitants (2000)Cros (6,6 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko mendebaldea eta ipar-mendebaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 900-1500 mm artekoa, gehiena udazkenean eta neguan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,4 °C-koa da, 6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1155 mm-koa da, urtarrilean 12,8 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saignes_(Cantal) udalerrian dago, 12,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 987 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,1 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -25 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 9an lortua[oh 1][5].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea120013001400150016001700180019001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 645 gizon, 700 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.71
0.00
 
90-94
 
2.86
2.33
 
85-89
 
5.00
1.55
 
80-84
 
5.71
1.55
 
75-79
 
2.86
13.95
 
70-74
 
8.57
6.98
 
65-69
 
10.00
13.95
 
60-64
 
12.14
8.53
 
55-59
 
12.86
5.43
 
50-54
 
3.57
5.43
 
45-49
 
2.14
10.08
 
40-44
 
7.14
4.65
 
35-39
 
5.71
3.88
 
30-34
 
2.86
3.88
 
25-29
 
2.86
3.10
 
20-24
 
1.43
1.55
 
15-19
 
2.86
6.20
 
10-14
 
5.71
5.43
 
5-9
 
2.14
1.55
 
0-4
 
2.86
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lanobre udalerrian 1.326 biztanle zeuden eta 685 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 1,94 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 38,2). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 36,4 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

1.326biztanle
685elkarbizitza-unitate
1,94lagun elkarbizitza-unitateko
432familia
Udalerria
% 19
% 38
% 36
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 432 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (262). Guraso bakarreko 40 familietatik 25etan ama zen guraso bakarra. 302 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 65k seme-alaba bakarra zuten etxean, 60k bi, eta 5k hiru edo gehiago.[9]

262
129
40
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean302
Seme-alaba bat65
Bi seme-alaba60
Hiru seme-alaba5
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 1.212 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 6,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 42,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 76,2). 80 urte edo gehiagoko 140 biztanleetatik 118 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 22 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 6
25-39% 10
40-54% 18
55-64% 18
65-79% 23
80 +% 42
Bikotean bizi da
15-24% 14
25-39% 68
40-54% 75
55-64% 76
65-79% 75
80 +% 40

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 18,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 13,6 izatezko bikotean eta % 5,2 PACS bidez lotuta). % 18,6 ezkongabeak ziren, % 9,7 alargunak eta % 4,8 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 48,3
Ezkongabea% 18,6
Izatezko bikotean% 13,6
Alarguna% 9,7
PACS bidez lotuta% 5,2
Dibortziatuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 44,4), eskulangileak (% 13,9), erdi-mailako lanbideak (% 13,1), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 10,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 44,4) Cantal departamenduko batez bestekoaren (% 39,0) gainetik dago. 20 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,9).[9]

Udalerria
% 10
% 13
% 10
% 14
% 44
Cantal
% 12
% 15
% 13
% 39
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 951 etxebizitza zeuden. Horietatik 681 egoitza nagusi ziren, 162 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 108 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (915), eta apartamentuak gutxi ziren (33). Egoitza nagusietatik 566 beren jabearen bizilekuak ziren, 100 alokairuan zeuden, 12 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 15 doan lagata.[10]

951etxebizitza
681egoitza nagusi
915etxe
33apartamentu

Etxebizitza multzoa

681
162
108
Egoitza nagusia (681)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (162)Hutsik (108)

Etxe mota

915
Etxea (915)Apartamentua (33)

Jabetza egoera

566
100
Jabeak (566)Alokairuan (100)HLM (12)Doan lagata (15)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (230).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik116
1919-194535
1946-1970125
1971-1990230
1991-200596
2006-202074

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (324). 230 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 558 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 313 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 326tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela6
2 gela20
3 gela108
4 gela223
5 gela edo gehiago324

Berogailu mota

70
179
195
230
Gas sarea (70)Fuel-olioa (179)Elektrizitatea (195)Gas botila (7)Bestelakoak (230)

Aparkalekua eta ibilgailuak

558aparkalekua
313ibilgailu 1
326ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 727 biztanleetatik 547 aktibo ziren (% 75,2), horietako 514 lanean (% 70,7) eta 33 langabezian (aktiboen % 6,0).

72715-64 urteko biztanle
% 75,2aktibo
% 70,7lanean
% 6,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 55,8
25-54 urte% 93,2
55-64 urte% 56,6
Gizonak% 74,9
Emakumeak% 75,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 11,6
BEPC, brebeta% 13,8
CAP-BEP% 3,9
Batxilergoa% 7,1
Goi-mailako +2% 4,5
Goi-mailako +3/4% 4,4
Goi-mailako +5% 5,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

180 ez-aktibotik 33 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 18,3), 107 erretiraturik zeuden (% 59,4) eta 40 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,2).

Ez-aktiboak

% 18
% 59
% 22
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 14
% 8
% 25
% 24
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 306 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 514 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

306enplegu udalerrian
% 74,8soldatapeko
% 25,2ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.340 eurokoa zen.

25.340 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.820 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 69 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 16 eraikuntza enpresak ziren, 17 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 26 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 2 zurginak, 2 iturginak, 4 argiketariak, 4 ile apaindegiak eta 4 jatetxeak.[12]

2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 2 okindegiak, 1 harategi zen eta 1 lore-denda zen.[13]

2000. urtean Lanobre udalerrian 40 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.404 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1981ko apirilaren 1an eta 2022ko abenduaren 31an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saignes », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]