Edukira joan

Lessac

Wikipedia, Entziklopedia askea
Lessac
Lessac
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Charente
BarrutiConfolenseko barrutia
Kantonamenducanton of Confolens-Nord
Izen ofizialaLessac
Petit-Lessac
Jatorrizko izenaLessac
Posta kodea16500
Geografia
Koordenatuak46°04′07″N 0°40′32″E / 46.0686°N 0.6756°E / 46.0686; 0.6756
Mapa
Azalera34,14 km²
Altitudea122 m, 232 m eta 188 m
MugakideakAbzac, Brillac, Hiesse, Availles-Limouzine, Pressac eta Confolens
Demografia
Biztanleria549 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 254 (%47,2) (%52,8) 284 alt_right
Dentsitatea16 bizt/km²

Lessac Frantziako udalerria da, Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. Azken erroldaren arabera 549 biztanle zituen 34,1 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Abzac, Brillac, Hiesse, Availles-Limouzine, Pressac eta Confolens.

Mapa
Lessac eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LessacLessac
Població amb 505 habitants (2000)Abzac (4,3 km)
Població amb 503 habitants (2000)Esse (5,4 km)
Població amb 2798 habitants (2000)Confolens (6,0 km)
Població amb 251 habitants (2000)Hiesse (6,7 km)
Població amb 638 habitants (2000)Brillac (8,0 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Poitou-Charenteseko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi ona, batez ere udan; haize moderatuak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,8 °C-koa da, 3,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 846 mm-koa da, urtarrilean 12,2 euri-egun eta uztailean 6,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saulgond udalerrian dago, 14,9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 888,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2026ko ekainaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,8 °C-koa da, 2012ko otsailaren 11an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,9 °C) eta hotzena urtarrila (5,1 °C). Urteko prezipitazioa 920 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (100 mm) eta lehorrena uztaila (57 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,34 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,2 °C) baino 1,9 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,0 °C) eta hotzena 1963 (10,0 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Lessac)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.1 5.4 8.4 10.9 14.6 18.1 19.9 19.7 16.0 12.7 8.2 5.7 12.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 85 68 66 74 79 74 57 65 70 85 98 100 920
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,2 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+0,1+1,3+1,1+1,4+1,4+0,6+1,1−0,2+0,7+0,9+1,1
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,2 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea500600700800900100011001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 284 gizon, 254 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.76
 
95+
 
0.00
1.76
 
90-94
 
0.00
3.52
 
85-89
 
5.91
1.76
 
80-84
 
3.94
8.80
 
75-79
 
3.94
8.80
 
70-74
 
13.78
10.21
 
65-69
 
13.39
5.28
 
60-64
 
9.84
8.80
 
55-59
 
3.94
3.52
 
50-54
 
5.91
5.28
 
45-49
 
3.94
7.04
 
40-44
 
1.97
3.52
 
35-39
 
7.87
1.76
 
30-34
 
5.91
7.04
 
25-29
 
0.00
1.76
 
20-24
 
9.84
3.52
 
15-19
 
1.97
5.28
 
10-14
 
3.94
5.28
 
5-9
 
0.00
5.28
 
0-4
 
3.94
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Lessac udalerrian 549 biztanle zeuden eta 274 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,00 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 42,7). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 32,8 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

549biztanle
274elkarbizitza-unitate
2,00lagun elkarbizitza-unitateko
183familia
Udalerria
% 17
% 43
% 33
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 183 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (122). Guraso bakarreko 15 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 127 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 25k seme-alaba bakarra zuten etxean, 31k bi, eta 0k hiru edo gehiago.[10]

122
46
15
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean127
Seme-alaba bat25
Bi seme-alaba31
Hiru seme-alaba0
Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 42,3), eskulangileak (% 18,6), nekazariak (% 12,8), enplegatuak (% 9,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 42,3) Charente departamenduko batez bestekoaren (% 36,4) gainetik dago. 35 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 12,8).[10]

Udalerria
% 13
% 9
% 19
% 43
Charente
% 13
% 15
% 17
% 36
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 342 etxebizitza zeuden. Horietatik 262 egoitza nagusi ziren, 40 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 40 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (336), eta apartamentuak gutxi ziren (4). Egoitza nagusietatik 214 beren jabearen bizilekuak ziren, 38 alokairuan zeuden, 11 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 11 doan lagata.[11]

342etxebizitza
262egoitza nagusi
336etxe
4apartamentu

Etxebizitza multzoa

262
40
40
Egoitza nagusia (262)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (40)Hutsik (40)

Etxe mota

336
Etxea (336)Apartamentua (4)

Jabetza egoera

214
38
Jabeak (214)Alokairuan (38)HLM (11)Doan lagata (11)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (84).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik84
1919-194532
1946-197029
1971-199045
1991-200526
2006-202039

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (131). 127 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 218 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 124 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 126tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela6
2 gela7
3 gela44
4 gela74
5 gela edo gehiago131

Berogailu mota

43
85
127
Gas sarea (1)Fuel-olioa (43)Elektrizitatea (85)Gas botila (7)Bestelakoak (127)

Aparkalekua eta ibilgailuak

218aparkalekua
124ibilgailu 1
126ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 301 biztanleetatik 234 aktibo ziren (% 77,7), horietako 217 lanean (% 72,1) eta 18 langabezian (aktiboen % 7,7).

30115-64 urteko biztanle
% 77,7aktibo
% 72,1lanean
% 7,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 64,1
25-54 urte% 91,2
55-64 urte% 58,7
Gizonak% 81,6
Emakumeak% 74,2

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 19,2
BEPC, brebeta% 20,0
CAP-BEP% 7,6
Batxilergoa% 6,8
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 0,0
Goi-mailako +5% 10,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

67 ez-aktibotik 11 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 16,4), 27 erretiraturik zeuden (% 40,3) eta 29 bestelako ez-aktibo ziren (% 43,3).

Ez-aktiboak

% 16
% 40
% 43
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 14
% 17
% 15
% 20
% 27
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 93 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 217 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

93enplegu udalerrian
% 38,7soldatapeko
% 60,2ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.640 eurokoa zen.

22.640 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.850 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 30 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 10 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 5 igeltseroak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.[13]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.[14]

2000. urtean Lessac udalerrian 46 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.016 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1993ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,5 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saulgond_sapc », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Lessac&oldid=11317136"(e)tik eskuratuta