Valdahon
| Valdahon | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Frantziaren banaketa administratiboa | metropolitar Frantzia | ||||||||||
| Eskualdea | |||||||||||
| Departamendua | |||||||||||
| Barruti | Pontarliereko barrutia | ||||||||||
| Kantonamendu | canton of Vercel-Villedieu-le-Camp | ||||||||||
| Izen ofiziala | Valdahon | ||||||||||
| Posta kodea | 25800 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 47°08′59″N 6°20′41″E / 47.1497°N 6.3447°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 25,51 km² | ||||||||||
| Altitudea | 551 m, 736 m eta 625 m | ||||||||||
| Mugakideak | Étray, Chevigney-lès-Vercel, Épenoy, Étalans, Fallerans eta Vercel-Villedieu-le-Camp | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 5.705 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 224 bizt/km² | ||||||||||
| valdahon.com | |||||||||||
Valdahon Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. Azken erroldaren arabera 5.705 biztanle zituen 25,51 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Étray, Chevigney-lès-Vercel, Épenoy, Étalans, Fallerans eta Vercel-Villedieu-le-Camp.
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea]CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinentalaren eta mendiko klimaren arteko trantsizio-eremuan dago, eta Jurako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak urte osoan (1000-1500 mm/urte); negu gogorra; eguzkialdi eskasa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].
1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8,3 °C-koa da, 16,4 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1382 mm-koa da, urtarrilean 13,8 euri-egun eta uztailean 10,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Épenoy udalerrian dago, 3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1363 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36,4 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -18,8 °C-koa da, 2012ko otsailaren 5an lortua[oh 1][5].
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]
| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 3.060 gizon, 2.655 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Familiak eta etxeguneak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, Valdahon udalerrian 5.089 biztanle zeuden eta 2.389 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,13 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 40,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]
Udalerrian 1.399 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (588). Guraso bakarreko 235 familietatik 175etan ama zen guraso bakarra. 643 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 300k seme-alaba bakarra zuten etxean, 326k bi, eta 131k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 577 bikoteetatik 93tan (% 16,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]
15 urte edo gehiago zituzten 4.675 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 7,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 53,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 69,6).[9]
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 37,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,7 izatezko bikotean eta % 6,8 PACS bidez lotuta). % 31,7 ezkongabeak ziren, % 6,2 alargunak eta % 7,1 dibortziatuak.[9]
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,8), eskulangileak (% 22,8), enplegatuak (% 17,2), erdi-mailako lanbideak (% 13,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,8) Doubs departamenduko batez bestekoaren (% 30,1) azpitik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,2).[9]
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.617 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.391 egoitza nagusi ziren, 41 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 184 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.383), eta apartamentuak gutxi ziren (1.189). Egoitza nagusietatik 1.285 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.082 alokairuan zeuden, 232 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 25 doan lagata.[10]
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (703).[10]
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (980). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.002 etxebizitzatan). 2.046 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.197 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 917tan bi edo gehiago.[10]
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 3.668 biztanleetatik 3.092 aktibo ziren (% 84,3), horietako 2.877 lanean (% 78,4) eta 215 langabezian (aktiboen % 7,0).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
576 ez-aktibotik 235 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 40,8), 148 erretiraturik zeuden (% 25,7) eta 193 bestelako ez-aktibo ziren (% 33,5).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria[oh 3]
Udalerrian 3.964 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.877 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.390 eurokoa zen, eta biztanleen % 9 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).
Departamenduarekiko konparaketa xehea |
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 70,3, ez-soldatapekoen errenta % 4,3, langabezia-sariak % 2,2. |
Ekonomia jarduerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2007an zeuden 286 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 10 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 35 eraikuntza enpresak ziren, 81 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 11 garraio enpresak ziren, 17 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 22 finantziazio enpresak ziren, 16 higiezinen enpresak ziren, 22 zerbitzu enpresak ziren, 42 administrazio publikoko enpresak ziren eta 14 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]
2009an zeuden norbanakoentzako 79 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 9 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 5 autoeskolak, 2 igeltseroak, 6 margolariak, 2 zurginak, 7 iturginak, 5 argiketariak, 5 eraikuntza enpresak, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 1 aldi baterako lan enpresa, 13 jatetxeak, 6 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.[12]
2009an zeuden 43 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 4 okindegiak, 2 harategiak, 2 liburu dendak, 12 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 3 zapata-dendak, 2 elektrotresna dendak, 1 altzari denda zen, 3 kirol-dendak, 2 bitxi-dendak eta 4 lore-dendak ziren.[13]
2000. urtean Valdahon udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 256 hektarea erabiltzen.[14]
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2009an psikiatriko 1 , osasun-zentro 1 bat, 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.
2009an 2 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Valdahon udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 525 ikaslekin.
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Estazioko erregistroak 1992ko abenduaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
- ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
- ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
- ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116 doi:..
- ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
- ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
- 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Épenoy », fiche climatologique. .
- ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
- ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
- 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
- ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
- ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
- ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
- ↑ Exploitations agricoles
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Frantsesez)Résumé statistique[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
- (Frantsesez)Évolution et structure de la population[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko datuen fitxa.
- (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.

