Delije
| Delije | |
|---|---|
Delije Sever duvar resmi | |
| Kısa ad | DS89 |
| Kuruluş | 7 Ocak 1989 |
| Tür | Ultras |
| Kulüp | Kızılyıldız |
| Merkez | Belgrad, Sırbistan |
| Stadyum | Rajko Mitić Stadyumu |
| Tribün | Kuzey |
| Önemli kişiler | Željko Ražnatović |
| Renkler | Kırmızı, beyaz |
Delije (Sırpça: Делије), Kızılyıldız'ın tribün gruplarından biridir. Başta futbol ve basketbol olmak üzere kulübün pek çok şubesini destekleyen grup, Marakana'nın kuzey tribününde toplanır. Resmî olarak 7 Ocak 1989'da kuruldu.[1] Sırpçada delija; yiğit, cesur genç demektir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Kuruluş
[değiştir | kaynağı değiştir]1980'lerde kuzey tribün tek bir gruba ait değildi. Burayı Ultras ve Red Devils gibi rakip topluluklar paylaşıyordu. Ultras İtalyan tifo geleneğini benimsemişti, Red Devils ise İngiliz holiganlığına daha yakındı. 1980'lerin ortasında aralarına Zulu Warriors da katıldı. Ülkedeki milliyetçi hava yükselirken bu gruplar 7 Ocak 1989'da Delije çatısı altında birleşti.[1]
1990 Maksimir olayları
[değiştir | kaynağı değiştir]13 Mayıs 1990'da, Hırvatistan'ın ilk çok partili seçimlerinden yalnızca birkaç hafta sonra, yaklaşık 1.500 Delije taraftarı Zagreb'deki Maksimir Stadyumu'nda oynanacak Dinamo Zagreb maçı için yola çıktı. Delije'nin lideri Željko "Arkan" Ražnatović da tribündeydi. Ev sahibi taraftarlarla çıkan olaylar öyle büyüdü ki birçok kişi bunu yaklaşan savaşın ilk işareti olarak gördü.[1][2]
1991 Şampiyon Kulüpler Kupası
[değiştir | kaynağı değiştir]Kulübün altın yılı Delije için de unutulmaz oldu. Grup, Kızılyıldız'ı 1990-91 Şampiyon Kulüpler Kupası'nı kazandığı sezon boyunca Avrupa deplasmanlarında yalnız bırakmadı. Takım, Bari'deki finalde Olympique de Marseille'i penaltılarla 5-3 yenip kupayı kaldırdı ve aynı yıl Kıtalararası Kupa'yı da kazanarak dünya kulüp şampiyonu oldu.
Sırp Gönüllü Muhafızları
[değiştir | kaynağı değiştir]
Grubun 1990'lardaki en çok tartışılan yanı, savaşla kurduğu bağdır. 11 Ekim 1990'da Delije'nin lideri Arkan, çekirdeğini büyük ölçüde grup üyelerinin oluşturduğu Sırp Gönüllü Muhafızları'nı kurdu.[1][2] Birim, Yugoslav Savaşlarında Hırvatistan ve Bosna-Hersek'te savaştı. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi daha sonra bu birimi işlenen savaş suçlarıyla ilişkilendirdi. Arkan, 22 Mart 1992'deki Partizan derbisinde kuzey tribününde "Vukovar'a 20 mil" yazılı yol tabelalarıyla boy gösterdi.[1]
Dış ilişkiler
[değiştir | kaynağı değiştir]Delije, 1980'lerin ortasından beri Olimpiakos'un taraftar grubu Gate 7 ile dostluk içindedir. Bu yakınlığın kökeninde ortak Ortodoks inancı, geleneksel Yunan-Sırp dostluğu ve aynı kulüp renkleri gösterilir. 2000'lerin ortasından sonra bu birliğe Spartak Moskova'nın taraftar grubu Fratria da katıldı.[3]
Yapı
[değiştir | kaynağı değiştir]Delije'nin tek bir merkezi yoktur. Kuzey tribün, öne çıkan alt grupların zamanla değiştiği kalabalık bir topluluğa ev sahipliği yapar. Belgrad'ın yanı sıra Sırbistan, Karadağ ve Bosna-Hersek'in birçok şehrinde, ayrıca Sırp diasporasında örgütlü Delije grupları bulunur.[1]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- 1 2 3 4 5 6 "Football, blood and war" (İngilizce). The Observer. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2026.
- 1 2 "A Tale of One City: Belgrade" (İngilizce). These Football Times. 17 Haziran 2015. 21 Temmuz 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2026.
- ↑ "Serbia and Russia in Football – Orthodox Brotherhood Unorthodox Passion" (İngilizce). Futbolgrad. 2 Aralık 2015. 13 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2026.