Edukira joan

Lekorne

Lekorne
 Lapurdi, Euskal Herria
Kokapena
Herrialdea Euskal Herria
Lurraldea Lapurdi
Administrazioa
Estatua Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
ElkargoaEuskal Hirigune Elkargoa
BarrutiaBaiona
KantonamenduaBidaxunerria, Amikuze eta Oztibarre
Izen ofiziala Mendionde
AuzapezaLucien Betbeder (2008-2014)
Posta kodea64240
INSEE kodea64377
Herritarralekondar
Geografia
Koordenatuak43°20′28″N 1°17′56″W / 43.34122°N 1.29883°W / 43.34122; -1.29883
Mapa
Azalera21,47 km²
Garaiera58-846 metro
Demografia
Biztanleria845 (2018:  5)
alt_left 388 (%45,8) (%54,2) 460 alt_right
Dentsitatea39,78 biztanle/km²
Euskara
Euskaldunak% 22,98 (2010)
Erabilera% 3,23 (2011)

Lekorne Lapurdiko ekialdeko udalerri bat da, eta Lapurdi Ekialdea eskualdearen hegoaldekoa, Nafarroa Beherearekiko mugan kokatua. Ofizialki (Frantsesez) Mendionde izena ezarri diote.

Ingurune naturala

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Harana ibaiak Lekorne zeharkatzen du.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeak eta auzoak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  • Lekorne
  • Garrobi
  • Harretxeta
  • Gerezieta
  • Atezain
  • Xerrenda
  • Basaburu

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da, 12,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1626 mm-koa da, urtarrilean 12,7 euri-egun eta uztailean 0,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Buztintze-Hiriberri udalerrian dago, 20,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1327,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42 °C-koa da, 2022ko ekainaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -10,1 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

XIX. mendearen lehen erdialdean 1.600 biztanle izatera iritsi zen Lekorne. Ondorengo hamarkadetan, ordea, populazioaren beherakada etengabea gertatu zen eta XX. mendearen bukaeran 700 inguru besterik ez ziren lekornetarrak. XXI. mendearen lehen hamarkadan joera aldatu eta pixka bat hasi zen herria.

BiztanleriaUrtea600800100012001400160018001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 460 gizon, 388 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.29
0.00
 
90-94
 
0.00
1.09
 
85-89
 
1.29
4.13
 
80-84
 
4.90
3.04
 
75-79
 
6.19
6.30
 
70-74
 
4.90
5.22
 
65-69
 
6.19
3.26
 
60-64
 
6.19
7.39
 
55-59
 
7.47
5.43
 
50-54
 
6.19
11.09
 
45-49
 
5.15
6.52
 
40-44
 
10.82
6.52
 
35-39
 
7.73
5.43
 
30-34
 
7.73
1.09
 
25-29
 
1.29
4.35
 
20-24
 
0.00
5.65
 
15-19
 
9.28
11.30
 
10-14
 
7.99
7.83
 
5-9
 
1.29
4.35
 
0-4
 
4.12
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Mendionde udalerrian 854 biztanle zeuden eta 358 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,39 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 34,1). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 29,9 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]

854biztanle
358elkarbizitza-unitate
2,39lagun elkarbizitza-unitateko
241familia
Udalerria
% 34
% 26
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 241 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (122). Guraso bakarreko 25 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 119 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 35k seme-alaba bakarra zuten etxean, 61k bi, eta 26k hiru edo gehiago.[8]

94
122
25
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean119
Seme-alaba bat35
Bi seme-alaba61
Hiru seme-alaba26
Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 695 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 80,4).[8]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 11
40-54% 15
55-64% 15
65-79% 19
80 +% 32
Bikotean bizi da
15-24% 9
25-39% 77
40-54% 73
55-64% 80
65-79% 71
80 +% 50

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 18,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,5 izatezko bikotean eta % 7,3 PACS bidez lotuta). % 26,5 ezkongabeak ziren, % 5,6 alargunak eta % 4,0 dibortziatuak.[8]

Ezkonduta% 45,0
Ezkongabea% 26,5
Izatezko bikotean% 11,5
PACS bidez lotuta% 7,3
Alarguna% 5,6
Dibortziatuta% 4,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,7), erdi-mailako lanbideak (% 23,7), enplegatuak (% 12,3), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 11,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,7) Pirinio Atlantikoak departamenduko batez bestekoaren (% 34,1) azpitik dago. 20 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 5,6).[8]

Udalerria
% 11
% 24
% 12
% 11
% 28
Pirinio Atlantikoak
% 11
% 16
% 15
% 12
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 424 etxebizitza zeuden. Horietatik 351 egoitza nagusi ziren, 44 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 28 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (317), eta apartamentuak gutxi ziren (102). Egoitza nagusietatik 262 beren jabearen bizilekuak ziren, 72 alokairuan zeuden, 3 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 16 doan lagata.[9]

424etxebizitza
351egoitza nagusi
317etxe
102apartamentu

Etxebizitza multzoa

351
44
Egoitza nagusia (351)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (44)Hutsik (28)

Etxe mota

317
102
Etxea (317)Apartamentua (102)

Jabetza egoera

262
72
Jabeak (262)Alokairuan (72)HLM (3)Doan lagata (16)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (125).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik125
1919-194521
1946-197027
1971-199047
1991-200556
2006-202056

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (218). 162 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 299 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 115 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 219tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela2
2 gela11
3 gela46
4 gela75
5 gela edo gehiago218

Berogailu mota

31
140
162
Fuel-olioa (31)Elektrizitatea (140)Gas botila (18)Bestelakoak (162)

Aparkalekua eta ibilgailuak

299aparkalekua
115ibilgailu 1
219ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 523 biztanleetatik 428 aktibo ziren (% 81,8), horietako 400 lanean (% 76,5) eta 28 langabezian (aktiboen % 6,5).

52315-64 urteko biztanle
% 81,8aktibo
% 76,5lanean
% 6,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 50,0
25-54 urte% 94,3
55-64 urte% 72,3
Gizonak% 81,8
Emakumeak% 81,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 20,0
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 7,0
Batxilergoa% 6,7
Goi-mailako +2% 5,6
Goi-mailako +3/4% 5,3
Goi-mailako +5% 5,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

95 ez-aktibotik 46 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 48,4), 26 erretiraturik zeuden (% 27,4) eta 23 bestelako ez-aktibo ziren (% 24,2).

Ez-aktiboak

% 48
% 27
% 24
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 15
% 10
% 32
% 25
% 14
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 224 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 400 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

224enplegu udalerrian
% 64,3soldatapeko
% 35,7ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.880 eurokoa zen.

24.880 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.300 €
AlkateaAgintaldiaAlderdia
Léon Damestoy1995-2001
Léon Damestoy2001-2008
Lucien Betbeder2008-2014
Lucien Betbeder2014-2020

Ondasun nabarmenak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
2017ko EHZ festibala amaitu osteko ortzadarra.

2013tik 2017ra antolatu zuten Euskal Herria Zuzenean musika jaialdia.

Argazki galeria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lekondar ospetsuak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko abenduaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Bustince - St Jean », fiche climatologique. .
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]