Edukira joan

Orrios

Wikipedia, Entziklopedia askea
Orrios
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Aragoi
ProbintziaTeruelgo probintzia
Izen ofizialaOrrios
Posta kodea44161
INEk ezarritako kodea44175
HerriburuaOrrios
Geografia
Koordenatuak40°35′14″N 0°59′14″W / 40.5872°N 0.9873°W / 40.5872; -0.9873
Mapa
Azalera44,229778 km²
Altitudea1.046 m
MugakideakAbabuj, Alfambra, Perales del Alfambra, Galve, Aguilar del Alfambra eta Escorihuela
Demografia
Biztanleria112 (2025)
alt_left 53 (%46,5) (%53,5) 61 alt_right
Dentsitatea3 bizt/km²
MatrikulaTE

Orrios Teruelgo udalerria da, Comunidad de Teruel eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 112 biztanle zituen 44,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ababuj, Alfambra, Perales del Alfambra, Galve, Aguilar del Alfambra eta Escorihuela.

Mapa
Orrios eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea100120140160180200200020052010201520202025OrriosBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 61 gizon, 53 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
1.89
1.64
 
90-94
 
5.66
3.28
 
85-89
 
3.77
9.84
 
80-84
 
3.77
4.92
 
75-79
 
5.66
6.56
 
70-74
 
11.32
8.20
 
65-69
 
7.55
13.11
 
60-64
 
15.09
11.48
 
55-59
 
5.66
9.84
 
50-54
 
7.55
4.92
 
45-49
 
3.77
4.92
 
40-44
 
0.00
8.20
 
35-39
 
9.43
4.92
 
30-34
 
11.32
4.92
 
25-29
 
3.77
0.00
 
20-24
 
0.00
3.28
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
1.89
0.00
 
0-4
 
1.89
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 43,9 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 44,9) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 4,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 10,5 —probintzian % 16,2—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Teruelgo mapa
Udal
Prob
Esta
Udalerri berean · % 43,9Probintzia berean · % 40,4Erkidegoan · % 0,9Beste erkidegoa · % 4,4Estatutik kanpo · % 10,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 12 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 50)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Errumania, Maroko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 50Europa · % 25Afrika · % 25
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
0
Kolonbia
4
2
Errumania
1
2
Maroko
1
0
Kuba
1
0
Nikaragua
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 147 etxebizitza zeuden: 54 (% 36,7) nagusiak eta 93 (% 63,3) ez-nagusiak.[4]

147etxebizitza
54etxegune

Etxebizitza multzoa Teruelgo mapa

54
93
Etxebizitza nagusia (54)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (93)

Guztira 54 etxegune zeuden, eta horietatik 20 (% 37,0) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 120
2 pertsona12
3 pertsona8
4 pertsona8
5 edo gehiago6

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 120 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,8 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 15,0; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 42,5; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 11,7.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 29,5 zen 2021ean eta % 30,8 2024an; beraz, 1,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 18,6 izatetik % 11,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 32,1 ziren, eta gizonen artean % 29,7; 2,5 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 16,1 eta gizonen % 7,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

120biztanle 15 urte edo +, 2024
% 30,8goi-mailako ikasketak+1,4 puntu 2021etik mapa
% 11,7lehen hezkuntza edo gutxiago−6,9 puntu 2021etik mapa
% 11,7
% 42,5
% 15,0
% 30,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 11,7Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 42,5Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 15,0Goi-mailako ikasketak · % 30,8
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Teruelgo mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Orrios, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak37% 30,819% 29,718% 32,1
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa18% 15,010% 15,68% 14,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)51% 42,530% 46,921% 37,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago14% 11,75% 7,89% 16,1
Guztira120% 100,064% 100,056% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Orrios, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 29,5% 14,7% 37,2% 18,6129
2022% 30,3% 14,8% 39,3% 15,6122
2023% 30,8% 13,3% 42,5% 13,3120
2024% 30,8% 15,0% 42,5% 11,7120
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.761 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 30.959 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.364 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 18.550 euro zen. Errenta gordina 18.968 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 60,8[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 26,5), beste diru-sarrerak (% 8,4), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 2,8).

61%
27%
8%
Soldata · % 60,8Pentsioak · % 26,5Langabezia · % 1,5Beste prestazioak · % 2,8Beste sarrerak · % 8,4
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 27,6 da, probintziakoaren (28,1; Teruelgo mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,5; Teruelgo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Orrios udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 64 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 53,3; gainerako % 46,7 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 3,1 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 60,9 zen eta emakumezkoena % 44,6; langabezia-tasa, aldiz, % 2,6 eta % 4,0 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 60 zen 2023ean, 2021eko 58etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 36,7 osatzen dute, eta gizonek % 63,3.

60okupatu, 2023+% 3,4 2021etik
% 36,7emakumeak okupatuen artean
% 53,3jarduera-tasa, 2024
% 3,1langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,7
% 46,7
Okupatuak · % 51,7Langabeak · % 1,7Inaktiboak · % 46,7
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Orrios, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak62% 51,738% 59,424% 42,9
Langabeak2% 1,71% 1,61% 1,8
Inaktiboak56% 46,725% 39,131% 55,4
Guztira120% 100,064% 100,056% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 55,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 18,3), eraikuntza (% 13,3) eta industria (% 13,3).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Teruelgo mapa
% 18,3
% 13,3
% 13,3
% 55,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 18,3Industria · % 13,3Eraikuntza · % 13,3Zerbitzuak · % 55,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 58,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 28,3), eta oinarrizko okupazioak % 10,0.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 63,2 eta emakumeen % 50,0).

% 28,3
% 58,3
% 10,0
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 28,3Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 58,3Oinarrizko okupazioak · % 10,0Ez dago jasota · % 3,3
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Orrios, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak17% 28,310% 26,37% 31,8
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak35% 58,324% 63,211% 50,0
Oinarrizko okupazioak6% 10,03% 7,93% 13,6
Ez dago jasota2% 3,31% 2,61% 4,5
Guztira60% 100,038% 100,022% 100,0

Okupatuen % 68,3 besteren konturako langileak dira, eta % 31,7 norberaren konturakoak.[13]

% 31,7
% 68,3
Norberaren kontura · % 31,7Besteren kontura eta beste egoera bat · % 68,3
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Orrios, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura19% 31,714% 36,85% 22,7
Besteren kontura41% 68,324% 63,217% 77,3
Guztira60% 100,038% 100,022% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.100 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 44,2 km² denez, NAE lurraldearen % 70,1 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 59,2 lur goldagarria (1.836 ha, 37 ustiategitan), % 40,2 larre iraunkorrak (1.245 ha, 11 ustiategitan), % 0,6 arbolak (19,2 ha, 4 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,18 ha, 9 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
70%
30%
NAE · 3.100 ha (% 70,1)Gainerako azalera · 1.323 ha (% 29,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
59%
40%
Lur goldagarria · 1.836 ha (% 59,2)Larre iraunkorrak · 1.245 ha (% 40,2)Arbolak · 19,2 ha (% 0,6)Baratzeak · 0,18 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 3.954 ardi eta ahuntz zeuden[16][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 79 gidari zeuden erroldatuta: 57 gizon (% 72,2) eta 22 emakume (% 27,8)[17]. Biztanleen % 69,3 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 164 ibilgailuk osatzen zuten: 101 turismo, 20 kamioi, 18 furgoneta, 13 motozikleta eta 6 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 886 turismokoa zen, probintziako (595) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 16,1 urtekoa zen; turismoen % 5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 19,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 71,2 diesel zen eta % 28,8 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 0,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 52,8k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
17%
30%
53%
ECO · 1 (% 0,6)C etiketa · 27 (% 16,6)B etiketa · 49 (% 30,1)Etiketarik gabe · 86 (% 52,8)
Turismoak, adinaren arabera
17%
52%
20%
< 4 urte · 5 (% 5)4–8 urte · 6 (% 5,9)8–15 urte · 17 (% 16,8)15–25 urte · 53 (% 52,5)≥ 25 urte · 20 (% 19,8)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Teruel.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Teruel.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Teruel.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Teruel.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Teruel.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1651042.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Teruel.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Teruel.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Aragoi
 Artikulu hau Aragoiko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Orrios&oldid=11794661"(e)tik eskuratuta