Edukira joan

Azpilda

Azpilda
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
BarrutiOloroe-Donamariako barrutia
KantonamenduSalbaterra Bearnoko kantonamendua
Izen ofizialaEspiute
Posta kodea64390
Geografia
Koordenatuak43°21′33″N 0°54′55″W / 43.3592°N 0.9153°W / 43.3592; -0.9153
Mapa
Azalera4,09 km²
Altitudea70 m, 175 m eta 98 m
MugakideakArüe-Ithorrotze-Olhaibi, Etxarri, Jeztaze, Nabarzi, Arriba eta Tabaille-Usquain
Demografia
Biztanleria113 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 60 (%52,2) (%47,8) 55 alt_right
Dentsitatea28 bizt/km²

Azpilda[1] (frantsesez eta ofizialki Espiute) Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerria da. Azken erroldaren arabera 113 biztanle zituen 4,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Arüe-Ithorrotze-Olhaibi, Etxarri, Jeztaze, Nabarzi, Arriba eta Tabaille-Usquain.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[2]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[3]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[4]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[5].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,8 °C-koa da, 13,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1290 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 8,3 egun izanik[2]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sengladia-Arriba-Muneiñe udalerrian dago, 2,8 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1323,1 mm-koa delarik[6]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,5 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua[oh 1][6].

BiztanleriaUrtea501001502002503001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 55 gizon, 60 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
8.33
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
0.00
0.00
 
75-79
 
8.33
9.09
 
70-74
 
0.00
0.00
 
65-69
 
0.00
27.27
 
60-64
 
16.67
9.09
 
55-59
 
0.00
0.00
 
50-54
 
8.33
0.00
 
45-49
 
0.00
0.00
 
40-44
 
8.33
9.09
 
35-39
 
16.67
0.00
 
30-34
 
16.67
0.00
 
25-29
 
0.00
9.09
 
20-24
 
0.00
18.18
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
0.00
9.09
 
5-9
 
8.33
9.09
 
0-4
 
8.33
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Espiute udalerrian 62 biztanle zeuden eta 31 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,00 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 16 kide bakarrekoak ziren, 5 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 5 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[9]

62biztanle
31elkarbizitza-unitate
2,00lagun elkarbizitza-unitateko
16familia
5Bikotea seme-alabekin
5Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
16Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 16 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (5). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 5 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[9]

5
5
5
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 38 etxebizitza zeuden. Horietatik 31 egoitza nagusi ziren, 3 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 4 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (34), eta apartamentuak gutxi ziren (0). Egoitza nagusietatik 24 beren jabearen bizilekuak ziren, 6 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[10]

38etxebizitza
31egoitza nagusi
34etxe
0apartamentu

Etxebizitza multzoa

31
4
Egoitza nagusia (31)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (3)Hutsik (4)

Etxe mota

34
Etxea (34)

Jabetza egoera

24
6
Jabeak (24)Alokairuan (6)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik17
1919-19451
1946-19703
1971-19901
1991-20052
2006-20205

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (16). 18 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 24 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 16 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 14tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela4
4 gela10
5 gela edo gehiago16

Berogailu mota

10
18
Gas sarea (1)Fuel-olioa (1)Elektrizitatea (10)Gas botila (1)Bestelakoak (18)

Aparkalekua eta ibilgailuak

24aparkalekua
16ibilgailu 1
14ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 76 biztanleetatik 64 aktibo ziren (% 84,2), horietako 64 lanean (% 84,2) eta 0 langabezian (aktiboen % 0,0).

7615-64 urteko biztanle
% 84,2aktibo
% 84,2lanean
% 0,0langabezia-tasa

12 ez-aktibotik 0 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 0,0), 6 erretiraturik zeuden (% 50,0) eta 6 bestelako ez-aktibo ziren (% 50,0).

Ez-aktiboak

% 50
% 50
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 120 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 64 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 3]

120enplegu udalerrian
% 89,2soldatapeko
% 10,8ez-soldatapeko
AlkateaAgintaldiaAlderdia
Victor Loustaunau1995-2001
Victor Loustaunau2001-2008
Gilbert Larroude2008-2014
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1986ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Euskaltzaindiaren 149. araua: Euskal Herri inguruko exonimoak
  2. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  3. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  4. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  5. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  6. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Gladie », fiche climatologique. .
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]